Lý do nào khiến Ai Cập chọn hệ thống Antey-2500 thay vì S-300?

Theo Tập đoàn công nghệ Nhà nước Rostec của Nga ngày 8/11, Nga đang đàm phán với Ai Cập về việc cung cấp hệ thống Antey-2500 cho quốc gia Bắc Phi này.

  

Thông tin này được ông Sergey Chemezov - Giám đốc tập đoàn Rostec của Nga cho biết: “Chúng tôi đang cân nhắc khả năng cung cấp cho Ai Cập các hệ thống tên lửa Antey-2500 và Buk, các cuộc đàm phán đang tiếp tục được tiến hành”, ông Chemezov tiết lộ. 

 

Việc Ai Cập đàm phán mua tên lửa phòng không của Nga không tạo nên bất ngờ, tuy nhiên điều khiến nhiều chuyên gia quốc phòng bất ngờ là tại sao Ai Cập không chọn S-300P hoặc hiện đại hơn nữa là S-400 mà là Antey-2500. Tuy nhiên, khi phân tích những khả năng của Antey-2500, Ai Cập cho thấy mình có lý cho lựa chọn của mình. 

 

Theo giới thiệu từ phía Nga, Antey-2500 có tên đầy đủ là S-300VM Antey-2500. Đây là hệ thống phòng không cơ động uy lực nhất hiện nay, nó được coi là tổ hợp duy nhất có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạo chiến thuật với tầm bắn lên tới 2.500 km 

 

Tổ hợp bao gồm xe chỉ huy 9S457, xe radar cảnh giới 9S15MT Bill Board, xe radar cảnh báo sớm tên lửa đạn đạo 9S19 High Screen, xe radar điều khiển hỏa lực 9S32M Grill Pan, xe chiếu xạ kiêm phóng tên lửa 9A82 và 9A83, xe nạp đạn kiêm phóng chấp hành 9A84 và 9A85. 

 

Tất cả các thành phần đều được đặt trên khung gầm xe bánh xích, có trọng lượng 45 - 47 tấn, khá nặng nhưng vẫn đảm bảo khả năng cơ động không thua kém một chiếc xe tăng hạng trung. 

 

Đáng chú ý nhất là tổ hợp S-300VM được trang bị loại tên lửa cực mạnh 9M82M Giant, chuyên dùng đánh chặn tên lửa đạn đạo tầm trung, tên lửa không đối đất siêu âm, đôi khi là các máy bay gây nhiễu ở tầm xa. 

 

Đầu dò bán chủ động dải sóng X của tên lửa có thể “khóa” mục tiêu có diện tích phản xạ hiệu dụng 0,05 m2 ở khoảng cách 30 km (đó là sau khi tên lửa đã được các hệ thống radar dẫn đến sát mục tiêu). Đầu nổ “thông minh” nặng 150 kg có khả năng kiểm soát hướng mảnh văng để tạo hiệu quả tốt nhất, dĩ nhiên tên lửa cũng có cơ chế tự hủy. 

 

Theo giới thiệu mới nhất của nhà sản xuất, tầm bắn của 9M82M lên tới 250 km với tốc độ không ít hơn 4,5 km/s, tiêu diệt được các mục tiêu bay có độ cơ động lên tới 30G. 

 

Nếu xét về tầm bắn hiệu quả đối với các mục tiêu hàng không, tên lửa 9M82M thua kém một chút so với tên lửa 40N6 của hệ thống S-400 nhưng ngang ngửa với 48N6E3 của hệ thống S-400, tốt hơn 48N6E2 của S-300PMU2 và các thế hệ tên lửa 48N6 của các tổ hợp S-300. 

 

Về khả năng phòng thủ tên lửa đạn đạo, 9M82M cũng ngang với 48N6E3 và vượt trội hoàn toàn 48N6E2. 

 

Ngoài tầm bắn thì còn một yếu tố rất quan trọng đó là tên lửa 2 tầng 9M82M có tốc độ bay nhanh hơn tên lửa 48N6E1/2/3. Lợi thế của việc này là tên lửa 9M82M sẽ bay đến mục tiêu nhanh hơn, đồng thời động năng tiếp cận mục tiêu cao hơn so với dòng tên lửa 1 tầng 48N6. 

  

Tốc độ trung bình của tên lửa 9M82 cũng đã bằng 85 - 90% tốc độ tối đa của tên lửa 48N6E2/E3. Thời gian bay đến mục tiêu ngắn, động năng tiếp cận cao cũng giúp tên lửa 9M82M thêm nguy hiểm khi đối phương sẽ có rất ít thời gian để thực hiện các biện pháp phòng tránh. 

Sức dẻo dai của tiêm kích MiG-21: Từ Việt Nam tới Syria

Không chỉ lập kỳ tích trong chiến tranh Việt Nam, MiG-21 tiếp tục chứng minh sức mạnh trong Không quân Syria khi vẫn xung trận 3 lần/ngày dù đã 60 "tuổi".

 

Theo hãng tin RT, hiện nay Không quân Syria đang sử dụng chủ yếu là các máy bay tiêm kích sản xuất từ những thập niên 60, 70 của thế kỷ trước là MiG-21, MiG-23…, để thực hiện nhiệm vụ không kích các tay súng IS. 

 

Tiêm kích đánh chặn MiG-21 không được thiết kế để tấn công mặt đất mà chủ yếu là không chiến, tuy nhiên phi công Syria đang sử dụng MiG-21 thành công như máy bay ném bom, thực hiện những vụ oanh kích tiêu diệt nhiều mục tiêu IS trong thời gian qua. 

 

Những chiếc MiG-21 đời đầu đã từng đối đầu và đánh thắng lực lượng Không quân siêu hiện đại của Mỹ trong chiến tranh xâm lược Việt Nam. Nửa thế kỷ sau, những chiếc máy bay chiến đấu già lão này vẫn phục vụ và giúp quân đội Syria đánh thắng tổ chức khủng bố Hồi giáo IS. 

 

“Đó là một loại máy bay mạnh mẽ, cứng rắn, an toàn và vẫn có khả năng làm mọi điều mà chúng tôi yêu cầu”, một phi công Syria nói với RT. Anh này còn cho biết, hiện trung bình một ngày Không quân nước này xuất kích 3 lần bằng MiG-21 để đánh phá các mục tiêu IS. 

 

Trước khi MiG-21 tiếp tục chứng minh sức mạnh dẻo dai trong Không quân Syria, thành tích lẫy lừng của dòng tiêm kích này được thế giới biết đến nhiều nhất là trong chiến tranh Việt Nam, đặc biệt là mối “duyên” giữa tiêm kích MiG-21 với dòng F-4 do Mỹ sản xuất. Trong ảnh: Tiêm kích MiG-21 trong bảo tàng không quân Mỹ.

 

F-4 và MiG-21 lần đầu tiên đối đầu nhau là trên bầu trời miền Bắc Việt Nam ngày 23/4/1966. Ba ngày sau, lần đầu tiên máy bay F-4 hạ được 1 MiG-21 bằng tên lửa. Tuy nhiên thành công này của F-4 sớm chấm dứt khi xuất hiện MiG-21F-13 và MiG-21PF (trang bị radar điều khiển bắn và thích hợp cho vùng nhiệt đới), khiến phi công Mỹ gánh nhiều thiệt hại. 

 

Từ tháng 5 đến tháng 12/1966, Không quân Mỹ mất 47 máy bay trong các cuộc không chiến với Bắc Việt Nam trong khi phía Việt Nam chỉ mất 12 chiếc. Tất cả đều cho biết MiG-21 di chuyển và cơ động trên không tốt và nhanh nhẹn hơn F-4, điều này góp phần quyết định cho chiến thắng của MiG-21 trước F-4 dù có thua kém về radar và tên lửa. 

 

Từ năm 1966 đến tháng 11/1968, Không quân Việt Nam giành phần thắng trong các cuộc không chiến với không quân Mỹ. Trong 268 cuộc không chiến, Không quân Việt Nam bắn hạ 244 máy bay Mỹ và bị thiệt hại chỉ 85 chiếc. Trong số này có 27 chiếc F-4 và 20 chiếc MiG-21 bị bắn rơi. 

Những năm sau đó cho đến năm 1972, năm cuối của cuộc chiến tranh của Mỹ phá hoại miền Bắc Việt Nam, trên bầu trời Bắc Việt Nam diễn ra 201 cuộc không chiến với kết quả 90 máy bay Mỹ bị bắn rơi và Việt Nam thiệt hại 54 chiếc. rong số này có 74 chiếc F-4 và 37 chiếc MiG-21. Chỉ trong năm 1972, MiG-21 đã hạ 67 máy bay Mỹ các loại. 

Vì vậy mà phim ảnh của Mỹ về chiến tranh Việt Nam hầu như chẳng đả động đến các cuộc không chiến, cũng như chẳng tự hào về chiến thắng của không quân Mỹ trên bầu trời Bắc Việt Nam. Năm 1973, Mỹ rút quân khỏi miền Nam Việt Nam, đến năm 1975 chiến tranh Việt Nam chấm dứt. Trong ảnh: Tướng Mỹ tham quan tiêm kích MiG-21 của Việt Nam. 

Tuy nhiên cuộc đối đầu MiG-21 và F-4 vẫn còn tiếp diễn. Tháng 10/1973, xảy ra cuộc chiến ở Trung Đông trong 18 ngày gọi là cuộc chiến Yom Kippur giữa Israel và Syria. Trong cuộc chiến này, tiêm kích MiG-21 của không quân Syria đã bắn rơi 105 máy bay F-4 và Mirage của Israel trong khi chỉ mất 57 chiếc. Sau đó MiG-21 còn tham gia trong các cuộc chiến và xung đột ở Nam Tư, Iraq, châu Phi… Lúc cao điểm có đến 48 nước sử dụng MiG-21. 

  

Với thành tích ấn tượng của MiG-21, thật dễ hiểu vì sao dù có “tuổi đời” lên tới 60 năm nhưng đến nay MiG-21 vẫn là lực lượng chủ công trong Không quân của 18 nước trên thế giới. Nước sở hữu MiG-21 nhiều nhất hiện nay là Ấn Độ với 264 chiếc, trong đó hơn 50% đã nâng cấp và còn bay đến năm 2019. Nước có số lượng tiêm kích MiG-21 nhiều thứ hai thế giới hiện nay là Việt Nam, với 124 chiếc loại phiên bản cuối đang hoạt động.

Nga và Iran ký hợp đồng tên lửa S-300

Nga đã chính thức ký hợp đồng cung cấp hệ thống phòng thủ tên lửa đất-đối-không S-300 cho Iran.

Hãng tin RIA hôm 9/11 dẫn lời Giám đốc điều hành tập đoàn quốc phòng Rostec (Nga) Sergei Chemezov cho biết thông tin trên tại Triển lãm hàng không quốc tế Dubai Airshow (Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất).

 

"Đây là trang thiết bị quốc phòng. Chúng tôi sẵn sàng cung cấp thiết bị bảo vệ này cho bất cứ nước nào" – ông Chemezov nói.

Đã có những lo ngại Tehran sẽ xích lại gần các nước phương Tây sau thỏa thuận hạt nhân giữa nhóm P5+1 (gồm Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh, Pháp, Đức) và Iran hồi giữa tháng 7. Tuy nhiên, ông Chemezov khẳng định các nước vùng Vịnh không nên cảm thấy bị đe dọa bởi thỏa thuận này cũng như hợp đồng tên lửa Moscow cung cấp cho Tehran.

"Nếu các nước vùng Vịnh không tấn công Iran, tại sao họ lại bị đe dọa? Bởi vì đây chỉ là thiết bị quốc phòng. Từ cách đây 5 năm và cho tới hiện tại, chúng tôi tin rằng S-300 không đủ khả năng tấn công… vươn tới các nước láng giềng" - ông Chemezov tái khẳng định.

Tổng thống Nga Vladimir Putin (phải) bắt tay người đồng cấp Iran Hassan Rouhani bên lề cuộc họp Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc tại New York - Mỹ ngày 28-9. Ảnh: Reuters 

Giám đốc điều hành của Rostec còn tiết lộ Ả Rập Saudi đã nhiều lần tiếp cận công ty của ông, yêu cầu hủy bỏ hợp đồng nói trên.

Hôm 8/11, Iran triệu Đại biện lâm thời của Ả Rập Saudi tại Tehran để phản đối vụ Riyadh xử tử 3 công dân nước này về tội buôn ma túy. Theo hãng tin Fars, 3 người đàn ông Iran vừa nêu đã buôn lậu một số lượng lớn nhựa cần sa vào vương quốc và bị xử tử ở TP Dammam.

Hai nước đang bất hòa về một loạt các vấn đề, từ khủng hoảng tại Iraq, Syria và Yemen cho đến vụ giẫm đạp tại lễ hành hương Hajj ở Ả Rập Saudi làm 465 người Iran thiệt mạng. Nămngoái, Riyadh xử tử một lượng lớn tử tù, chỉ sau Bắc Kinh và Tehran, bao gồm cả tù nhân phạm các tội phi bạo lực. Luật Hồi giáo Sharia ở vương quốc được cho là nghiêm khắc nhưng các giáo sĩ cho rằng hình phạt chiếu theo luật này là công bằng.

Điểm danh 5 vũ khí thế hệ mới giúp Nga khôi phục sức mạnh

Máy bay T-50 hay siêu tăng T-14 Armata được trang bị tháp pháo điều khiển từ xa là hai trong những vũ khí mới giúp Nga lấy lại vị thế siêu cường quân sự.

PAK FA T-50

Tiêm kích tàng hình T-50 cất cánh trong một lần thử nghiệm. Ảnh: Ausairpower

Kể từ khi Tổng thống Vladimir Putin nắm quyền điều hành đất nước, nền kinh tế Nga đã phát triển mạnh mẽ. Nó góp phần giúp hồi sinh nền công nghiệp quốc phòng nước này sau nhiều năm trì trệ.

Để phục vụ kế hoạch tái trang bị lực lượng vũ trang quy mô lớn của Tổng thống Putin, công nghiệp quốc phòng Nga đã phát triển nhiều dự án vũ khí mới, nổi bật trong đó là chương trình tiêm kích thế hệ 5 PAK FA T-50.

Theo National Interest, T-50 là dự án phát triển máy bay lớn nhất thời hậu Xô Viết. Nhà phân tích quân sự Dave Majumdar nhận định, T-50 được thiết kế để hoạt động ở độ cao lớn, tốc độ siêu âm và rất cơ động tương tự F-22 Raptor của Mỹ.

Tiêm kích tàng hình này được trang bị hệ thống cảm biến và vũ khí tiên tiến. Trong tương lai, chiến đấu cơ này sẽ thay thế vai trò của tiêm kích đánh chặn Su-27 Flanker và các phiên bản của nó trong biên chế Không quân Nga. Tuy nhiên, T-50 có chi phí khá cao nên Nga đã giảm số lượng mua vì khó khăn kinh tế do các biện pháp trừng phạt của phương Tây liên quan đến sự kiện Ukraine.

Máy bay ném bom PAK DA

Đồ họa mô hình phi cơ ném bom chiến lược tàng hình PAK DA. Ảnh: Theaviationist

Phòng thiết kế Tupolev đang bắt tay phát triển máy bay ném bom chiến lược tàng hình PAK DA. Hiện tại, người ta không có nhiều thông tin về dự án phi cơ này. Nhưng một số nguồn tin cho biết, PAK DA được thiết kế với tốc độ cận âm, tính năng tàng hình và có khả năng phóng tên lửa hành trình siêu thanh.

Máy bay ném bom mới sẽ được đưa vào hoạt động trong Không quân Nga từ năm 2020. Tuy nhiên, theo Jane’s Defence Weekly, quá trình phát triển phi cơ mới sẽ hoãn đến năm 2023, thay vào đó, Nga sẽ sản xuất thêm máy bay ném bom chiến lược Tu-160.

Chương trình PAK DA có thể bị chậm tiến độ, nhưng Moscow vẫn cần một máy bay ném bom chiến lược có khả năng tàng hình để đáp ứng các thách thức an ninh mới.

Siêu tăng T-14 Armata

Xe tăng chiến đấu chủ lực T-14 Armata trong lễ diễu binh ngày 9/5 vừa qua. Ảnh: Sputnik

Dự án khung gầm hạng nặng thống nhất Armata sẽ là nòng cốt cho lực lượng tăng – thiết giáp của Nga trong thời gian tới. Armata được thiết kế làm khung gầm tiêu chuẩn cho xe tăng chiến đấu chủ lực T-14, xe chiến đấu bộ binh T-15, pháo tự hành và một số phương tiện khác.

Trong lễ diễu binh kỷ niệm 70 năm chiến thắng phát xít Đức ngày 9/5, Nga đã giới thiệu mẫu thử nghiệm siêu tăng T-14 và xe chiến đấu bộ binh T-15. Các mẫu xe mới đều sử dụng tháp pháo điều khiển từ xa hiện đại cùng giáp bảo vệ thế hệ mới.

Giới phân tích quân sự phương Tây nhận định, Moscow đã tạo ra bước đột phá trong thiết kế phương tiện chiến đấu bọc thép.

Hệ thống tác chiến điện tử

Hệ thống tác chiến điện tử Krasukha-4 trưng bày tại một cuộc triển lãm trong năm 2014. Ảnh: Wikipedia

Nhiều chuyên gia phương Tây cho rằng, công nghệ điện tử của Nga đang tụt hậu so với phương Tây. Tuy nhiên, ông Majumdar cho rằng, hệ thống tác chiến điện tử (EW) của Nga không thua kém, thậm chí còn vượt trội so với NATO.

Các hệ thống tác chiến điện tử như Krasukha-4 lắp trên xe tự hành hay pod gây nhiễu Khibiny lắp trên máy bay từng khiến quân đội Mỹ bất lực. Ngày 10/4/2014, một cường kích Su-24 của Nga không mang theo vũ khí đã sử dụng hệ thống EW Khibiny làm "mù" hệ thống radar Aegis tàu khu USS Donald Cook (DDG-75) của Mỹ trên Biển Đen.

Những hệ thống EW của Nga sẽ ngày càng được nâng cao hiệu suất chiến đấu và đó là những mối đe dọa lớn đối với Mỹ ở hiện tại cũng như tương lai.

Tàu ngầm hạt nhân

Tàu ngầm hạt nhân chiến lược lớp Borei của Nga. Ảnh: Military-today

Công nghiệp đóng tàu Nga từ lâu đã có truyền thống sản xuất ra những tàu ngầm tuyệt vời. Hai loại tàu ngầm mới nhất của Nga là Borei và Yasen là những thiết kế có sẵn từ thời Liên Xô, nhưng chúng là những cỗ máy chiến tranh dưới nước rất đáng sợ.

Không chỉ thừa hưởng công nghệ sẵn có, Nga cũng đang bắt tay phát triển tàu ngầm hạt nhân thế hệ mới. Theo The Moscow Times, Moscow đã lên kế hoạch phát triển hai loại tàu ngầm tấn công hạt nhân mới thay thế cho lớp Oscar và Sierra.

Tàu mới thay thế cho lớp Oscar sẽ là "sát thủ diệt tàu sân bay" Mỹ trong khi đó loại thay cho Sierra sẽ là nhiệm vụ đánh chặn tàu ngầm đối phương bảo vệ cho hạm đội tàu chiến Nga. Những vũ khí thế hệ mới khi được đưa vào hoạt động đầy đủ sẽ giúp Nga khôi phục vị thế siêu cường quân sự của Liên Xô trước đây, ông Majumdar kết luận.

Hệ thống tác chiến điện tử của Nga đứng đầu thế giới?

Sau thành công của các hệ thống tác chiến điện tử trong việc bảo vệ chiến đấu cơ ở Syria, công ty KRET của Nga đang lên kế hoạch tăng doanh thu ở thị trường quốc tế.

Nhà sản xuất hệ thống điện tử Concern Technologies Radio- Technologies (KRET) của Nga đang lên kế hoạch tăng doanh thu ở thị trường quốc tế thêm 15% trong hai năm tới, một đại diện của công ty cho biết vào ngày 8/11.

“Hiện nay doanh số bán hàng quốc tế của chúng tôi chiếm khoảng 22% (1,9 tỷ USD) tổng doanh thu hàng năm và sẽ tăng lên 37% vào cuối năm 2017”, Phó Tổng Giám đốc Igor Nasenkov của KRET nói với IHS Jane’s tại Triển lãm hàng không Dubai 2015 (Dubai Airshow 2015).

Theo ông Nasenkov, để tăng doanh thu quốc tế, công ty KRET sẽ phát triển kinh doanh thiết bị điện tử quân sự và dân sự toàn cầu chứ không phải bằng cách giảm sự phụ thuộc vào Nga. 

Máy bay chiến đấu Sukhoi Su-34 của Không quân Nga hiện đang được trang bị hệ thống tác chiến điện tử của KRET. 

"Châu Á và Châu Á-Thái Bình Dương là thị trường truyền thống của chúng tôi, cũng như  MENA [Trung Đông và Bắc Phi] và Mỹ Latinh. KRET chiếm ưu thế tuyệt đối về chiến tranh điện tử (EW) trên thế giới. Sản phẩm của chúng tôi được thiết kế để hoạt động trong điều kiện khắc nghiệt với hiệu suất cao và giá rẻ hơn so với những nhà sản xuất  phương Tây khác. Giá cả là một yếu tố khá quan trọng”, ông Nasenkov nói thêm.

Phó Tổng Giám đốc Igor Nasenkov cũng cho biết các loại máy bay chiến đấu của Nga đều hiện diện ở phần lớn các khu vực kể trên, trừ Trung Đông. Tuy nhiên, điều này sẽ không làm hạn chế khả năng bán sản phẩm EW và điện tử hàng không của KRET vào khu vực này.

"Đây thực sự không phải là vấn đề khi cài đặt các hệ thống của chúng tôi lên máy bay phương Tây, nó chỉ mất một chút thời gian", ông Nasenkov nói. Mặc dù từ chối nêu tên các khách hàng, nhưng Igor Nasenkov nói rằng các hệ thống của KRET hiện đang hoạt động trên một khu vực trên thế giới.

Đặc biệt, Phó Tổng Giám đốc Igor Nasenkov nhấn mạnh những thành công của hệ thống EW do KRET sản xuất trong việc bảo vệ máy bay Không quân Nga đang hoạt động ở Syria.